ทั่วไปและป้องกัน
ถอนฟัน
ทันตแพทย์จะพยายามเก็บฟันธรรมชาติไว้ให้นานที่สุดเสมอ การถอนฟันจึงเป็นทางเลือกเมื่อฟันซี่นั้นเก็บไว้แล้วมีโทษมากกว่าประโยชน์ เช่น ผุทะลุจนบูรณะไม่ได้ แตกลึกถึงราก โยกมากจากโรคปริทันต์ หรือเป็นแหล่งติดเชื้อซ้ำซาก ในบางกรณีการถอนก็เป็นส่วนหนึ่งของแผนจัดฟันหรือการใส่ฟันปลอม
ก่อนและระหว่างถอนฟัน
ทันตแพทย์จะถ่ายเอกซเรย์เพื่อดูรูปร่างรากฟันและตำแหน่งเส้นประสาทก่อน พร้อมสอบถามโรคประจำตัวและยาที่ใช้ประจำ โดยเฉพาะยาต้านการแข็งตัวของเลือดและยากลุ่มที่มีผลต่อกระดูก เพราะมีผลต่อการหยุดเลือดและการหายของแผล
ระหว่างถอนจะใส่ยาชาเฉพาะที่ จึงไม่เจ็บ แต่จะรู้สึกถึงแรงดันและการโยก ซึ่งเป็นความรู้สึกปกติ ฟันซี่ธรรมดามักใช้เวลาไม่นาน
การดูแลแผลหลังถอน
กัดผ้าก๊อซให้แน่นประมาณ 1 ชั่วโมงเพื่อให้เลือดหยุด ช่วงวันแรกจะมีน้ำลายปนเลือดจางๆ ได้ ถือว่าปกติ สิ่งสำคัญคือต้องไม่ทำให้ลิ่มเลือดที่ปิดแผลหลุด เพราะจะทำให้แผลหายช้าและปวดมาก
- ห้ามบ้วนน้ำแรงๆ และห้ามดูดแผลหรือใช้หลอด 24 ชั่วโมงแรก
- งดสูบบุหรี่และเครื่องดื่มแอลกอฮอล์จนกว่าแผลจะดีขึ้น
- กินอาหารอ่อน เย็นหรืออุณหภูมิห้อง เคี้ยวด้านตรงข้าม
- ประคบเย็นด้านนอกในวันแรกเพื่อลดบวม
- กินยาตามที่ทันตแพทย์สั่งให้ครบ
คำถามที่พบบ่อย
ถอนฟันแล้วต้องใส่ฟันทดแทนทุกซี่ไหม
ไม่ทุกซี่ แต่ถ้าเป็นฟันที่ใช้เคี้ยว การปล่อยช่องว่างไว้นานจะทำให้ฟันข้างเคียงล้มเอียงและฟันคู่สบยื่นลงมา ทำให้การใส่ฟันทีหลังยากขึ้น ควรปรึกษาทันตแพทย์ตั้งแต่ก่อนถอนว่าจะวางแผนอย่างไรต่อ
มีโรคประจำตัวหรือกินยาละลายลิ่มเลือดอยู่ ถอนได้ไหม
ส่วนใหญ่ถอนได้ แต่ต้องแจ้งทันตแพทย์ล่วงหน้าทุกครั้ง เพราะบางกรณีต้องประสานกับแพทย์เจ้าของไข้ก่อน หรือต้องเตรียมการเป็นพิเศษ อย่าหยุดยาเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์
ข้อมูลในหน้านี้เป็นความรู้ทั่วไปเพื่อประกอบการตัดสินใจ ไม่ใช่การวินิจฉัยเฉพาะบุคคล แผนการรักษาที่เหมาะสมต้องมาจากการตรวจและเอกซเรย์โดยทันตแพทย์
